Naai-woordenlijst

Een hechtsteek, of aanhechting, is een techniek waarbij je de naaimachine een paar steken achteruit laat naaien over een bestaande lijn steken. Hechten voorkomt dat de naad losraakt en moet aan het begin en einde van de meeste naden worden gedaan. Hechten kan worden uitgevoerd met een knop, toets of hendel, afhankelijk van het type naaimachine dat je hebt. Raadpleeg je handleiding voor specifieke informatie over hechten op jouw naaimachine.

Het handwiel is het ronde wiel aan de rechterbovenzijde van de naaimachine. Met het handwiel bedien je de naaimachine handmatig. Het handwiel mag alleen worden gedraaid in de richting die de naaimachine vooruit laat lopen; nooit in de tegenovergestelde richting. Het handwiel in de tegenovergestelde richting draaien kan de spanning van je machine verpesten of de draad in de knoop brengen. Het handwiel wordt meestal gebruikt om de naald in de stof te steken voordat je aan een naad begint, of om de naald omhoog te halen nadat je een naad hebt voltooid.

Een trensteek is een reeks brede steken die meerdere malen direct over elkaar heen wordt genaaid voor versteviging en stabiliteit. Trensteken worden vaak gebruikt aan de boven- en onderkant van knoopsgaten, aan het einde van een gulp of bij de hoeken van zakken.

Een spoeltje is een kleine klos draad die de draad levert voor de onderkant van de steek. Een naaimachine kan niet naaien zonder spoeltje. Kijk voor informatie over het plaatsen van een spoeltje in onze gids. Spoeltjes zijn er in verschillende stijlen, dus raadpleeg de handleiding van je naaimachine voor informatie over jouw specifieke spoeltje.

Een spoelhuis houdt het spoeltje van je naaimachine op zijn plaats en leidt de spoeldraad naar de juiste positie voor de naaimachine. Hier afgebeeld is een uitneembaar spoelhuis; echter, niet alle spoelhuizen kunnen uit naaimachines worden verwijderd. Het meest voorkomende type niet-verwijderbaar spoelhuis is voor een drop-in spoeltje. Spoelhuizen zijn specifiek voor elke naaimachine. Raadpleeg de handleiding van je naaimachine voor details en informatie over jouw spoelhuis.

Een knoopsgatvoet is een speciale naaivoet voor het maken van knoopsgaten op je naaimachine. Knoopsgatvoeten kunnen er verschillend uitzien, dus raadpleeg de handleiding van je naaimachine voor specifieke informatie over jouw knoopsgatvoet. Bij knoopsgatvoeten moet vaak de naaldpositie worden aangepast om te voorkomen dat de naald tegen de voet botst, dus lees de handleiding van je naaimachine voor gebruiksinstructies.

In tegenstelling tot een rolmaat uit de bouwmarkt zijn meetlinten voor naaien niet stijf. Dankzij de flexibiliteit van een naaimeetlint kun je stoffen met rondingen of plooien nauwkeurig opmeten. Volg eenvoudig de rand van je stof met je meetlint. De meeste meetlinten hebben aan de ene kant standaardeenheden en aan de andere kant metrische eenheden. Meetlinten zijn goedkoop en gemakkelijk verkrijgbaar in naai- of hobbywinkels.

Het voetpedaal van een naaimachine doet precies wat het pedaal van een auto doet: de snelheid regelen. Druk langzaam op het pedaal met je voet om te beginnen met naaien. Hoe harder je drukt, hoe sneller de machine gaat.

Spelden zijn de beste vriend van een naaister (of kleermaker). Naaispelden hebben aan één kant een kop en aan de andere kant een scherpe punt. Door stof vóór het naaien op elkaar te spelden, blijft het op zijn plek terwijl je naait. Denk bij het op elkaar spelden van stof na over hoe de stof in de machine komt te liggen en plaats de speldkoppen loodrecht op de richting waarin de stof wordt ingevoerd, zodat je ze gemakkelijk kunt verwijderen terwijl je naait.

Een naaivoet is een hulpstuk voor de naaimachine dat neerwaartse druk uitoefent en de stof stabiliseert terwijl deze door de naaimachine wordt gevoerd. Er zijn veel soorten naaivoeten; elk heeft een specifiek doel. Kijk voor informatie over het vervangen van een naaivoet in onze gids. Het is belangrijk om de naaivoet te laten zakken voordat je begint met naaien, zodat de spanningsschijven worden geactiveerd en de stof correct door de machine wordt gevoerd.

Stof met de goede kanten op elkaar leggen betekent dat je de voorzijden (of de kanten met de print, of de kant die je wilt zien als het project af is) op elkaar plaatst, waardoor de achterzijden van de stoffen aan beide kanten zichtbaar blijven.

Een naad is een lijn steken die twee of meer stukken stof met elkaar verbindt. Er zijn vele soorten naden en nog meer manieren om naden af te werken. Als je net begint, bekijk dan onze gidsen voor rechte en gebogen naden.

Een naadtoeslag is de afstand van een naad (of lijn steken) tot de rauwe rand van de stof. Naadtoeslagen variëren van een achtste inch (ca. 3 mm) tot een paar inch. Met naadtoeslagen in kledingstukken kun je patronen op maat maken en aanpassen. Meestal wil je een naadtoeslag van ten minste een kwart inch (ca. 6 mm) om te voorkomen dat de steken de stof laten rafelen of over de rand heen gaan. Als je een commercieel patroon gebruikt, staat de naadtoeslag in de instructies vermeld.

Een handmaat is een kleine liniaal met een verschuifbaar schuifje (markering). Een handmaat wordt vaak gebruikt als hulpmiddel voor het markeren van een naadtoeslag. Om een handmaat te gebruiken, zet je het schuifje op de gewenste naadtoeslag. Gebruik bij het spelden van de stof je handmaat om ervoor te zorgen dat de omgevouwen rand de juiste lengte heeft. Handmaten zijn goedkoop en gemakkelijk verkrijgbaar in naai- en hobbywinkels.

Een tornmesje is een hulpmiddel dat wordt gebruikt om steken te verwijderen. Het bestaat uit een handvat met een gevorkte kop. Aan de ene kant van de gevorkte kop zit een mesje, aan de andere kant zit vaak een dopje. In de kern van de vork zit een scherpe rand die wordt gebruikt voor het snijden van de draden. Schuif het mesje onder de draad, beweeg het tornmesje naar voren en positioneer de draad in de scherpe kern van de vork. Duw vervolgens naar voren totdat het tornmesje de draad doorsnijdt. Tornmesjes zijn goedkoop en gemakkelijk verkrijgbaar in hobby- en naaiwinkels. Voor volledige instructies over het lostornen van een naad, zie onze gids.

De draadhefboom is een onderdeel van het draadsysteem van de naaimachine dat zich direct boven de naaivoet bevindt. De draadhefboom trekt de draad weer omhoog uit de stof nadat een steek is gemaakt. De draadhefboom is ook een handige indicator voor de positie van je naald.

Een vingerhoed is een klein, hard, ingedeukt kapje dat op de vinger wordt gedragen. Vingerhoeden beschermen de naaier tegen het routinematig prikken in de vingers en bieden tegelijkertijd de nodige hefboomwerking om een naald door twee stukken stof te duwen.

Draad is wat naaien mogelijk maakt. Draad is verkrijgbaar in elke kleur en kan van verschillende vezels worden gemaakt. Er is vaak veel discussie onder naaiers over wat het beste type draad is om te gebruiken. Naarmate je meer met draad experimenteert, zul je vanzelf een favoriet vinden. Om naden minder zichtbaar te maken, probeer de kleur van je draad af te stemmen op de kleur van de stof waarop je gaat naaien.

Doorstikken zijn gewone rechte steken die dicht bij een naad worden genaaid. Doorstikken wordt niet gedaan om twee stukken stof met elkaar te verbinden, maar om de stof bij een naad op zijn plek te houden. Doorstikken wordt meestal gedaan op randen en zomen en kan decoratief zijn.

Een zigzagsteek is een brede steek die heen en weer gaat en een zigzagpatroon creëert. Zigzagsteken worden vaak gebruikt voor het naaien van rekbare stoffen of, wanneer ze heel dicht op elkaar staan, voor het naaien van knoopsgaten. Bij het naaien van een zigzagsteek is het belangrijk om een naaivoet met een brede opening te kiezen, zodat de naald niet tegen de naaivoet aanloopt en breekt tijdens het naaien. Voor instructies over hoe je een zigzagsteek naait, bekijk onze gids.

Een ritsvoet is een speciale naaivoet waarmee je heel dicht op de tandjes van de rits kunt naaien. Hier afgebeeld is de klassieke ritsvoet, maar ze verschillen in uiterlijk per fabrikant. Bij de meeste ritsvoeten moet je de naald tijdens het naaien uit het midden plaatsen, aangezien het gat van de naaivoet op een andere plek zit dan bij een standaardvoet. Voor informatie over het naaien met jouw specifieke ritsvoet, raadpleeg de handleiding van je naaimachine.